TÜG?AD, 2010 YILINI SORGULUYOR ve GENÇ ??ADAMLARININ NABZINI TUTUYOR
TÜG?AD:
“Önceliklerimiz, iç tüketimin artmas? ve ?hracatta canlanma olmal?d?r. Büyümeye ve istihdama odaklanmal?y?z”
TÜG?AD 2010 YILI BEKLENT? ANKET? SONUÇLARI
Soru 1:
2010 y?l?nda reel sektörün önceli?i ne olmal?d?r?
Ankete kat?lan TÜG?AD üyelerinin %42’si “2010 y?l?nda reel sektör için en önemli gündem maddesinin “?ç tüketimde ve Türkiye’nin ihracat?nda canlanma oldu?u dü?üncesinde.
TÜG?AD üyelerinin sürekli olarak gündeme getirilmesini istedikleri bir di?er önemli ba?l?k ise reel sektöre kredi musluklar?n?n aç?lmas?.
TÜG?AD üyeleri, “Döviz kurlar?nda istikrar” ve “kredi faizlerinde dü?ü?ün sürmesi” konular?n?n reel sektör aç?s?ndan öncelikli gündem olmad???na i?aret ediyor. Dünya ticaretinde Türkiye’nin ihracat?nda art?? olaca?? beklentisini sürdürmekte olan Genç Giri?imciler, döviz kurlar?nda zaman zaman ya?anabilecek istikrars?zl???n tolere edilebilece?i görü?ünde. Benzer yakla??m, kredi faizlerinde de gözleniyor.
TÜG?AD üyeleri; “Reel sektöre kredi musluklar?n?n aç?lmas? esast?r. Kredi faizlerindeki hareketler piyasa dinamikleri içinde dengesini bulacakt?r” görü?ündeler.
Soru 2
Reel sektöre kredi musluklar?n?n aç?lmas? için neler yap?lmal??
TÜG?AD üyesi i? kad?nlar? ve i?adamlar?n?n %49’u, ‘reel sektöre kredi musluklar?n?n aç?lmas? için en önemli ko?ul, bankalar?n sorumluluk almalar? ve reel sektöre yönelik aç?l?mlar?d?r’ diyor.
Bu görü?, ABD
Keza, ayn? talep ve uyar? Ba?bakan Erdo?an taraf?ndan da dile getirilmi?tir. Yani, G-20 ülkelerinin liderleri, bankac?l?k sektöründen reel sektör kredilerindeki s?k?la?t?rmay? gev?etmelerini ve reel sektöre kredi kulland?rmak için sorumluluk almalar?n? ifade etmektedirler. TÜG?AD üyelerinin ço?unlu?u liderlerle ayn? görü?ü payla?maktad?rlar.
TÜG?AD üyelerinin kredi musluklar?n?n aç?labilmesi için gerekli gördükleri ikinci önemli ba?l?k, Türkiye ile IMF’nin anla?mas?d?r. Bu ön ko?ulu üyelerin yüzde 21’i gerekli görmektedir.
Üyelerin yüzde 17’si, Merkez Bankas?’n?n faizleri dü?ürmeyi sürdürmesini kredi musluklar?n?n aç?lmas? için gerekli bir ko?ul olarak i?aret ederken, üyelerin sadece yüzde 13’ü Hazine’nin piyasalardan daha az borçlanmas?n? kredi musluklar?n?n aç?lmas? için gerekli görmektedir.
Yani TÜG?AD üyeleri, 2010 y?l?nda Hazine’nin piyasadan 182 milyar dolar iç borçlanma yapacak olmas?n?, kredi musluklar?n?n aç?lmas?n? engelleyecek bir faktör olarak de?erlendirmemektedir. Reel sektörün bankalara yönelik ele?tirel bask?s?n?n artarak devam edece?i anla??lmaktad?r.
Soru 3
?irketler aç?s?ndan 2010 y?l?na ili?kin belirsizlikler nelerdir?
TÜG?AD üyeleri, %35 lik bir oranla, ?irketleri aç?s?ndan 2010 y?l?na ili?kin en kritik belirsizli?i yurtiçi sat??lar?n? öngörememek olarak ifade etmektedirler.
Üyelerin yüzde 35’i 2010 y?l? için yurtiçi sat??lar?n?n performans?n? öngöremedi?ini, yüzde 28’i ise döviz kurlar?n? öngöremedi?ini önemli bir belirsizlik unsuru olarak tan?mlamaktad?r.
Üyelerin yüzde 22’si girdi maliyetlerini ve üretti?i mal?n fiyat?n? öngörememekten ?ikayet etmektedir. 2010 y?l? için küresel emtia fiyatlar?, petrol, metal ve di?er hammadde fiyatlar?na yönelik belirsizlik devam etmektedir.
Üyelerin yüzde 15’i ise 2010 y?l?nda gerçekle?tirece?i ihracat?n hacmini ?imdiden öngörememekten ?ikayetçidir.
TÜG?AD’a göre, reel sektörün bu yöndeki endi?elerini ekonomi yönetiminin dikkatle takip etmesi gerekmektedir.
Soru 4
2010 y?l?nda ekonomi yönetiminden beklentileriniz nedir?
TÜG?AD Ba?kan? Lütfü Küçük beklentileri ?öyle özetliyor:
TÜG?AD üyelerinin, “?ç Tüketime yönelik te?vikler”, “Bankalar?n özel sektöre aç?l?mlar?” ve “Yeni bir ekonomik büyüme modeli” de dahil birçok beklentisi, talebi var. Ancak son geli?meler, “Siyasi istikrar, bar?? ve güven ortam?” konusundaki beklentileri yeniden artt?rm?? durumda.
TÜG?AD üyelerinin ‘2010 y?l?nda ekonomi yönetiminden beklentileriniz nedir’ sorusuna yan?tlar? ise çe?itlilikler göstermekte.
Siyasi belirsizlik olmamas?, bar?? ve huzur ortam?n?n sa?lanmas?ndan, KDV ve ÖTV indirimlerinin yeniden devreye al?nmas?na kadar farkl? beklentiler göze çarpmakta.
TÜG?AD üyeleri, ihracat?n desteklenmesinden, KOB?’lerin desteklenmesine, hatta bir KOB? bakanl??? kurulmas?na, döviz kurlar?n?n seyri konusunda ekonomi yönetiminin hassas olmas?na kadar s?ralanabilecek talepler ifade etmektedirler. Türk halk?n? tüketime özendirecek önlemlerden, ekonomi yönetiminin belirsizlikleri gidererek, yat?r?mlar?n önünü açmas?na kadar uzayan bir beklenti listesi ?ekillendirmektedirler. TÜG?AD üyelerinin gerek hem yurtiçi sat??, hem de ihracat gerçekle?tiren ?irket sahibi, hem de birbirinden farkl? sektörlerde çal??malar?, ekonomi yönetiminden beklenti listesini hayli geni?letmektedir. Bununla birlikte, üyeler 2010 y?l?na dönük endi?elerini, 2010 y?l?n?n en az 2009 kadar zor bir y?l olaca?? öngörülerini de payla?maktad?rlar.
??te s?kça sözü edilen baz? talepler:
ü ?hracat?n önü aç?lmal?d?r. Tüm zamanlarda bu ülkenin refah?n? art?racak en önemli unsur ihracatt?r.
ü Bankalar?n sorumluluk al?p reel sektöre aç?l?mlar? gerekmektedir. Sanayiye gerekli te?viklerin yap?lmas? sa?lanmal?d?r.
ü Yat?r?m, tüketim ve istihdam? canland?racak önlemler al?nmal?d?r.
ü ?hracata ve üretime yönelik yeni bir büyüme modelinin desteklenmesi gerekmektedir.
ü Güven ortam? olu?turulmal?, tedbirler zaman?nda ve etkili ?ekilde gerçekle?tirilmelidir.
ü 2010'un ikinci yar?s?nda yükselme olaca??na inan?l?yor. Ancak eskisi kadar bir iyile?me gözükmemekte.
ü KDV ve ÖTV indirimleri ile tüketimin özendirilmesi sa?lanmal?d?r.
ü Devletin borçlanma ihtiyac?n?n minimuma indirilmeli ve reel sektör kredilerle desteklenmelidir. ?hracata tekrar yönelme sa?lanmal?d?r.
ü ?çerde bar?? ortam?n?n olu?mas? gerekmektedir.
ü KOB?'lere destek olunmas? ve KOB? Bakanl???’n?n kurulmas? sa?lanmal?d?r.
ü Devletin ba?lataca?? ve önceli?i yerli kapasitelere verece?i birkaç sektörde yat?r?mlar?n gerçekle?tirilmesi gerekmektedir.
ü Hazine borçlanmalar? azalt?lmal? ve bankalar?n özel sektörü kredilendirmesinin önü aç?lmal?d?r.
